tram cam

Trầm cảm: Nguyên nhân, triệu chứng, phân loại, điều trị

Trầm cảm là một chứng rối loạn trong cảm xúc, gây ra cảm giác buồn bã và mất hứng thú, động lực trong thời gian dài. Trầm cảm ảnh hưởng đến cách bạn cảm thấy, suy nghĩ và hành xử, có thể dẫn đến một loạt các vấn đề về cảm xúc và thể chất, khiến bạn gặp khó khăn khi thực hiện các hoạt động bình thường hàng ngày. Bài viết sau đây sẽ cung cấp cho bạn đọc những thông tin hữu ích về căn bệnh trầm cảm.

1. Nguyên nhân gây ra trầm cảm

Nguyên nhân trầm cảm vẫn chưa được xác định chính xác. Tuy nhiên các chuyên gia nhận định những yếu tố sau có thể liên quan đến sự xuất hiện của căn bệnh này:

  • Sự khác biệt về mặt sinh học. Những người bị trầm cảm được cho rằng có những thay đổi vật lí trong não.
  • Chất hóa học trong não. Chất dẫn truyền thần kinh là các chất hóa học tự nhiên trong não có sự thay đổi trong chức năng và tác dụng, cách chúng tương tác với các nơ-ron thần kinh liên quan đến việc duy trì sự ổn định tâm trạng, có thể đóng vai trò gây nên bệnh trầm cảm. 
  • Nội tiết tố. Những thay đổi trong cân bằng nội tiết tố của cơ thể có thể liên quan đến việc gây ra hoặc kích thích bệnh trầm cảm. Sự thay đổi nội tiết tố có thể bởi lí do mang thai, các vấn đề về tuyến giáp, mãn kinh hoặc một số bệnh lý khác.
  • Đặc điểm di truyền. Trầm cảm phổ biến hơn ở những người có quan hệ huyết thống với người cũng mắc chứng này. 
dau hieu tram cam
Nguyên nhân gây ra trầm cảm vẫn chưa được xác định chính xác

Trầm cảm có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi, nhưng thường bắt đầu xuất hiện ở lứa tuổi thiếu niên, 20 hoặc 30 tuổi. Các yếu tố làm tăng nguy cơ phát triển hoặc gây ra trầm cảm bao gồm:

  • Một số đặc điểm tính cách, chẳng hạn như lòng tự tôn thấp và quá phụ thuộc, hay chỉ trích bản thân hoặc có nhiều suy nghĩ bi quan.
  • Trải qua các sự kiện đau buồn hoặc căng thẳng, chẳng hạn như lạm dụng thể chất hoặc tình dục, sự ra đi của một người thân, các mối quan hệ gặp khó khăn hoặc các vấn đề tài chính.
  • Những người có quan hệ huyết thống có tiền sử trầm cảm, rối loạn lưỡng cực, nghiện rượu hoặc tự tử.
  • Là đồng tính nữ, đồng tính nam, song tính hoặc chuyển giới v.v.
  • Có tiền sử các rối loạn sức khỏe tâm thần khác, chẳng hạn như rối loạn lo âu, rối loạn ăn uống hoặc rối loạn căng thẳng sau chấn thương.
  • Lạm dụng rượu hoặc chất kích thích.
  • Mắc bệnh nghiêm trọng hoặc mãn tính, bao gồm ung thư, đột quỵ, đau mãn tính hoặc bệnh tim.
  • Sử dụng một số loại thuốc, chẳng hạn như thuốc cao huyết áp hoặc thuốc ngủ.

Các rối loạn khác có thể gây ra các triệu chứng trầm cảm bao gồm:

  • Rối loạn lưỡng cực I và II. Những rối loạn tâm trạng này bao gồm sự thay đổi tâm trạng từ cao (hưng cảm) đến thấp (trầm cảm). Đôi khi rất khó để phân biệt giữa rối loạn lưỡng cực và trầm cảm.
  • Rối loạn mất điều chỉnh tâm trạng muốn gây rối. Rối loạn tâm trạng này thường gặp ở trẻ em, thường xuyên có biểu hiện cáu kỉnh và tức giận, nóng nảy. Rối loạn này thường phát triển thành trầm cảm hoặc rối loạn lo âu khi trưởng thành.
  • Trầm cảm mãn tính. Đây là một dạng trầm cảm ít nghiêm trọng hơn nhưng kéo dài dai dẳng. Rối loạn trầm cảm này có thể khiến bạn không thể thực hiện thói quen hàng ngày một cách bình thường và trọn vẹn nhất.
  • Rối loạn tâm thần tiền kinh nguyệt. Rối loạn này liên quan đến sự thay đổi hormone trước và sau kỳ kinh, tuy nhiên sẽ giảm thiểu hoặc biến mất sau khi kết thúc kỳ kinh.
  • Các rối loạn trầm cảm khác. Bao gồm trầm cảm do sử dụng thuốc kích thích.

2. Triệu chứng trầm cảm

Các dấu hiệu trầm cảm có thể xảy ra hầu hết thời gian mỗi ngày và kéo dài trong nhiều ngày:

  • Cảm giác buồn bã, trống rỗng hoặc tuyệt vọng.
  • Những cơn tức giận bộc phát, cáu kỉnh hoặc thất vọng, ngay cả về những vấn đề nhỏ nhặt.
  • Mất hứng thú hoặc niềm vui trong hầu hết hoặc tất cả các hoạt động bình thường, chẳng hạn như tình dục, sở thích hoặc thể thao.
  • Rối loạn giấc ngủ, bao gồm mất ngủ hoặc ngủ quá nhiều.
  • Mệt mỏi và thiếu năng lượng nên ngay cả những việc nhỏ cũng phải nỗ lực nhiều hơn.
  • Giảm cảm giác thèm ăn dẫn đến sụt cân, hoặc tăng cảm giác thèm ăn và tăng cân nhanh chóng.
  • Lo lắng, kích động hoặc bồn chồn.
  • Suy nghĩ, nói hoặc chuyển động cơ thể chậm lại.
  • Cảm giác vô dụng hoặc tội lỗi, hối tiếc những thất bại trong quá khứ hoặc tự trách bản thân.
  • Khó suy nghĩ, tập trung, đưa ra quyết định và ghi nhớ mọi thứ.
  • Suy nghĩ thường xuyên hoặc lặp đi lặp lại về cái chết, ý nghĩ tự tử, cố gắng tự sát.
  • Các vấn đề về thể chất không giải thích được, chẳng hạn như đau lưng hoặc đau đầu.

Đối với nhiều người bị trầm cảm, các triệu chứng thường ảnh hưởng đến các hoạt động hàng ngày, chẳng hạn như công việc, trường học, các hoạt động xã hội hoặc các mối quan hệ với người khác. Một số người bị trầm cảm có thể cảm thấy đau khổ hoặc bất hạnh nhưng không thực sự biết tại sao.

3. Các biến chứng của bệnh trầm cảm

Trầm cảm là một rối loạn nghiêm trọng có thể gây ra những hệ quả lớn cho bản thân và gia đình. Trầm cảm thường trở nên trầm trọng hơn nếu không được điều trị, dẫn đến các vấn đề về cảm xúc, hành vi và sức khỏe ảnh hưởng đến mọi lĩnh vực trong cuộc sống. Ví dụ về các biến chứng liên quan đến trầm cảm bao gồm:

  • Thừa cân hoặc béo phì, có thể dẫn đến bệnh tim và tiểu đường.
  • Gây ra bệnh tật về thể chất.
  • Lạm dụng rượu hoặc ma túy.
  • Lo lắng, rối loạn hoảng sợ hoặc ám ảnh xã hội.
  • Xung đột gia đình, khó khăn trong mối quan hệ và các vấn đề về công việc hoặc trường học.
  • Cách ly xã hội.
  • Thôi thúc tự tử, cố gắng tự sát.
  • Tự làm đau bản thân.
tram cam la gi
Trầm cảm là nguyên nhân của hơn 50% trường hợp tự sát

4. Điều trị trầm cảm

Các biện pháp điều trị trầm cảm phổ biến nhất là sử dụng thuốc và trị liệu tâm lý. Tham khảo chi tiết các phương pháp điều trị trầm cảm.

Sử dụng thuốc

Các loại thuốc điều trị trầm cảm phổ biến bao gồm: Thuốc ức chế tái hấp thu serotonin có chọn lọc (SSRI), thuốc ức chế tái hấp thu serotonin-norepinephrine (SNRI), thuốc ức chế monoamine oxidase (MAOIs) v.v. Bạn cần trao đổi với bác sĩ thần kinh để được tư vấn về loại thuốc phù hợp nhất.

Tâm lý trị liệu

Tâm lý trị liệu là một thuật ngữ chung để điều trị trầm cảm bằng phương pháp trò chuyện, chia sẻ về tình trạng của bản thân và các vấn đề liên quan khác với chuyên gia tâm lý. Phương pháp tâm lý trị liệu có thể giúp bạn:

  • Xác định những suy nghĩ, niềm tin và hành vi tiêu cực, thay thế chúng bằng những niềm tin và hành vi lành mạnh, tích cực.
  • Phát triển các tương tác tích cực với những người khác.
  • Xác định các vấn đề góp phần gây ra bệnh trầm cảm và thay đổi hành vi khiến bệnh trầm cảm trở nên tồi tệ hơn.
  • Lấy lại cảm giác hài lòng và kiểm soát cuộc sống của bạn, giúp giảm bớt các triệu chứng trầm cảm, chẳng hạn như tuyệt vọng và tức giận.
  • Học cách đặt mục tiêu thực tế cho cuộc sống của bạn.
  • Phát triển khả năng chịu đựng và chấp nhận tình huống bằng các hành vi lành mạnh hơn.

5. Chuyên gia tâm lý và Trung tâm tư vấn uy tín

  • SHARE được thành lập từ năm 2008 – là một trong những trung tâm điều trị tâm lý đầu tiên tại Hà Nội.
  • Chuyên gia Trần Anh Vũ đã có 9 năm kinh nghiệm trong việc tham vấn và điều trị tâm lý.
  • Chuyên gia tâm lý Đoàn Thị Hương là một trong những Thạc sỹ tâm lý lâm sàng đầu tiên trong chương trình hợp tác đào tạo thạc sỹ lâm sàng giữa Trường Đại học giáo dục Hà Nội và Trường Đại học Vanderbilt Hoa Kỳ.

Trầm cảm là nguyên nhân của hơn 50% trường hợp tự sát, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống của bản thân người đó và gia đình nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời. Thông thường, bệnh nhân sẽ không tự chủ động tìm kiếm sự giúp đỡ, chính vì vậy những người xung quanh cần chú ý theo giõi và đưa bệnh nhân đến những nơi thăm khám uy tín khi có những nghi ngờ.


Bài viết được tham khảo từ Chuyên gia tâm lý Trần Anh Vũ và các nguồn tư liệu đáng tin cậy trong và ngoài nước. Tuy nhiên, Docosan Team khuyến khích bệnh nhân hãy tìm và đặt lịch hẹn với bác sĩ có chuyên môn để điều trị trên Docosan.com

Nguồn tham khảo: mayoclinic

Total
0
Shares
Leave a Reply
Related Posts
DMCA.com Protection Status
kham tam ly

Bạn cần tư vấn?

Docosan sẽ hỗ trợ tìm Chuyên gia và Trung tâm trị liệu tâm lý uy tín và riêng tư theo mức phí tư vấn và địa điểm cho bạn.